Cinselliğin Farklı Yüzleri Panel Dizisi Devam Ediyor

Cinselliğin farklı yüzleri panel dizisinin altıncısı “Cinselliği hastalıklardan korunarak keyifle yaşamak” başlığı altında 25.04.2019 tarihinde İstanbul Tabip Odasında gerçekleşti. Panel moderatör Dr. Huri Özdoğan’ın açılış konuşmasıyla başladı.  

İlk konuşmacı “HPV ve HIV: Güncel Durum'' başlığı ile Dr. Selim Badur oldu. Dr. Selim Badur konuşmasına 2008 yılında Nobel Ödülünün HPV ve HIV ile çalışan biliminsanlarına verildiğini hatırlatarak başladı. 1900’lerin başlarında tüberküloz, pnömoni, diare gibi enfeksiyon hastalıkları ölüm nedenleri arasında ön sıralardayken, aşıların ve tedavilerin etkisi ile bu hastalıklardan ölümlerin azaldığını aktardı. Günümüzde 37 milyon kişinin HIV ile yaşadığını ancak bunların % 75 inin durumlarından haberdar olduğunu, % 60’ının tedavi aldığını belirtti. Son yıllarda tedaviler sayesinde AIDS’e bağlı ölümlerin azalma eğiliminde olduğunu belirtti. Tedavi olanların %47’sinde viral yük saptanmadığını belirtti. HIV /AIDS’te spesifik bir klinik tablo olmadığını ama ciddi bir immün yetmezlik oluşabileceğini belirtti. Virüsün değişiminin immün sistemin değişim hızından daha hızlı olduğunu ve hastalığın seyrini anlattı. 1980’li yıllarda çok sayıda ilaçla yapılan tedavinin bugün tek ilaca kadar düştüğünü, temas öncesi koruma tedavisinin yapılabileceğini veya cinsel ilişki sonrası koruma tedavisinin yapılabileceğini belirtti. Dr. Badur; HPV konusunda ise güncel küresel kanser raporlarına göre servikal kanserlerden ölüm riskinin önemli olduğunu belirterek başladı. HPV ve servikal kanserlerin birlikteliğinin çok yaygın olduğunu HPV 16 ve 18’in vakaların %75’inden sorumlu olduğunu belirtti. En çok görülen suşlara yönelik yapılan aşıların özellikle de gençlere uygulanması gerektiğini vurguladı.   HPV bulaşı olduğunda %90-95 oranlarında vücut tarafından eradike edildiğini belirtti. Normalde 3 doz uygulanan aşının dünyada daha yaygın olarak kullanılabilmesi için 1 yada 2 doz da denendiğini ve etkili bulunduğunu belirtti. 

İkinci konuşmacı olan Dr. Muhtar Çakar ise “Cinsel Yolla Bulaşan Hastalıklar ve Sivil toplum: İKGV Deneyimi'' başlıklı konuşmasında 1980’li yıllarda kurdukları İnsan Kaynağını Geliştirme Vakfı’nda o yıllardan bu yana cinsellik , gebelikten korunma, göç , şehirleşme konusunda çalışmalarından elde ettikleri deneyimleri aktardı. AIDS Savaşım Derneği ve AIDS’le Mücadele Derneği’nden bahseden Dr. Çakar Türkiye’de de cinsel sağlık ve cinsel şiddet konularının geç gündeme gelebildiğini belirtti. O yıllarda seks işçileri ile yapılan çalışmalarda Dr. Şahika Yüksel ve Dr. Arşaluys Kayır’ın katkıları olduğunu belirtti. “Kadın Kapısı” diye isimlendirdikleri danışma merkezleri deneyimlerini aktardı.  Yine o yıllarda özellikle trans seks işçilerinin yaşadığı zorlukları  ve seks işçilerine yönelik şiddetten bahsetti. “Trans X İstanbul” belgeseline değindi. Son yıllarda ise göç üzerine çalıştıklarını ve mültecilere psikososyal destek sağladıklarını belirtti. 

Üçüncü konuşmacı olan Av. Habibe Yılmaz Kayar da “HIV , haklar ve ihlaller” başlığında konuştu. Pozitif Yaşam Derneği kurulduktan sonra çok sayıda hukuki başvuru ile karşılaştıklarını, danışanların baroya başvurmaktan imtina ettiklerini belirtti. Hak ihlalleri konularının  o yıllarda en çok sağlık çalışanları ile ilgili olduğunu son yıllarda ise işyerleri ile ilgili olduğunu vurguladı. Sağlık sisteminde en önemli ihlal; özel yaşamın gizliliğini ihmal sonrası ayrımcılık olduğunu belirtti ve örneklerle açıkladı. Kişisel verilerin korunması ile ilgili olarak ülkelerin AİHM’den aldığı cezalara değindi. HIV’in sadece tıbbi bir mesele değil, insan hakları meselesi olduğunu vurgulayarak konuşmasını sonlandırdı.

Salondan çok sayıda soru ve katkı ile panel sonlandırıldı.